Νευροεπιστήμες

Ο βασικός στόχος των Νευροεπιστημών είναι να κατανοήσουν πώς οι διάφορες ομάδες νευρώνων αλληλεπιδρούν μεταξύ τους για την εκδήλωση της συμπεριφοράς. Οι νευροεπιστήμονες μελετούν τη δράση μορίων, γονιδίων και κυττάρων και διερευνούν τις περίπλοκες διεργασίες που εμπλέκονται στις διάφορες σωματικές λειτουργίες, στη λήψη αποφάσεων, στο συναίσθημα, στη μάθηση και σε πολλά άλλα. Επίσης, προσπαθούν να κατανοήσουν τις ασθένειες και τις διαταραχές που εμφανίζονται όταν οι παραπάνω διεργασίες είναι ελλιπείς ή λανθασμένες.
  • Θεμελιώδεις Έννοιες Νευροεπιστημών.Αυτή τη στιγμή ο ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ και το νευρικό σας σύστημα είναι απασχολημένα με την κατανόηση αυτής της πρότασης. Μόλις διαβάσατε ένα παράδειγμα σχετικά με το βασικό ρόλο του εγκεφάλου σε κάθε λειτουργία που λαμβάνει χώρα όταν είμαστε ξύπνιοι, αλλά και όταν κοιμόμαστε. Αν βλέπετε, τα νευρικά κύτταρα των ματιών σας αισθάνονται τα όρια των γραμμάτων και μεταφέρουν την πληροφορία από τα μάτια στον εγκέφαλο (για τους τυφλούς που διαβάζουν με τη μέθοδο Μπράιγ τα νευρικά κύτταρα των δαχτύλων στέλνουν παρόμοιες πληροφορίες από το δέρμα στον εγκέφαλο μέσω του νωτιαίου μυελού). Περίπου το ένα τέταρτο του εγκεφάλου εμπλέκεται στη διεργασία της όρασης, περισσότερο από ότι σε οποιαδήποτε άλλη αίσθηση. Γι’ αυτό και η ακριβής διεργασία της ανάγνωσης, όπως και πολλές άλλες εγκεφαλικές λειτουργίες, αποτελεί πεδίο ε κτεταμένης έρευνας από τους...
  • Η επεξεργασία των πληροφοριών από τα εγκεφαλικά ημισφαίρια. Υπάρχουν σήμερα αποδείξεις ότι μετά από χειρουργική διατομή των δύο εγκεφαλικών ημισφαιρίων, η μάθηση και η μνήμη μπορούν να διατηρούνται ξεχωριστά στο αριστερό και στο δεξί ημισφαίριο. Το κάθε ήμισυ του εγκεφάλου ενός ασθενή που έχει υποστεί χειρουργική διατομή του μεσολοβίου, είναι ικανό να αισθανθεί, να παρατηρήσει και πιθανώς να συλλάβει εννοιολογικά ένα αντικείμενο ή κάποιο γεγονός ανεξάρτητα από το άλλο μισό. Επιπλέον, σχεδόν σε κάθε απόπειρα μελέτης των ημισφαιρικών διεργασιών, συμπεριλαμβανομένων και των μελετών που χρησιμοποιούν φυσιολογικά άτομα, τα ευρήματα υποστηρίζουν την ύπαρξη ημισφαιρικών διαφορών. Υπάρχει ιδιαίτερη δυσκολία στο χαρακτηρισμό αυτών των διαφορών και ορισμένοι μιλούν για διάκριση λεκτικών-μη λεκτικών διεργασιών. Άλλοι θεωρούν ότι τα δύο μισά του εγκεφάλου διαφέρουν ως προς τον τρόπο που χειρίζονται...
  • Νους, Εγκέφαλος και εκπαίδευση - Σημαντικά ευρήματα των νευροεπιστημών.Η εκπαιδευτική νευροεπιστήμη και η επιστήμη της εκπαίδευσης. Νους, Εγκέφαλος και Εκπαίδευση - Σημαντικά ευρήματα των νευροεπιστημών για τον τρόπο λειτουργίας του εγκεφάλου. Απόσπασμα από τη Διπλωματική Εργασία του Τέλλου Γεωργίου, Πανεπιστήμιο Μακεδονίας 2014. Τις τελευταίες δύο δεκαετίες, οι ερευνητές απέκτησαν τόσες πολλές πληροφορίες σχετικά με το πώς μαθαίνει ο εγκέφαλος, που οδήγησε σε μία καινούργια ακαδημαϊκή επιστήμη. Με το όνομα ‘‘Εκπαιδευτική Νευροεπιστήμη’’ ή ‘‘Νους, Εγκέφαλος και Εκπαίδευση’’, αυτή το νεογέννητο πεδίο ερευνών, εξετάζει το πώς τα ερευνητικά ευρήματα, από τις νευροεπιστήμες, εκπαίδευση και ψυχολογία μπορούν να επαναπροσδιορίσουν τη γνώση γύρω από την εκπαίδευση και μάθηση και το πώς αυτή η γνώση θα εφαρμοστεί στην εκπαιδευτική πρακτική. Για αυτούς που αναρωτιούνται για το πώς οι πρόσφατες ανακαλύψεις...
  • Η δομή του εγκεφάλου του Αϊνστάιν ήταν διαφορετική από του μέσου ανθρώπου. του Βαγγέλη Πρατικάκη. Αναδημοσίευση από "ΤΟ ΒΗΜΑ science". Η αριστερή πλευρά του εγκεφάλου του Αϊνστάιν σε φωτογραφία που τραβήχτηκε λίγο μετά το θάνατό του το 1955 (Πηγή: US National Museum of Health and Medicine) Νέα μελέτη διαπιστώνει ότι η δομή του ήταν διαφορετική από του μέσου ανθρώπου, ενώ το μέγεθός του ήταν λίγο λιγότερο από το μέσο όρο.
  • Πλαστικότητα και βελτίωση των δεξιοτήτων του εγκεφάλου Οι έρευνες στον χώρο της εκπαίδευσης και των νευροεπιστημών έχουν καταστήσει σαφές ότι η εκπαίδευση προκειμένου να είναι αποτελεσματική, δεν πρέπει να είναι μονοδιάστατη, παθητική και γραμμική. Ο εγκέφαλος μας τροποποιείται καθημερινά τόσο ανατομικά όσο και λειτουργικά ως απάντηση στα ερεθίσματα που δέχεται από το περιβάλλον. Πράγμα το οποίο πολύ απλά σημαίνει, ότι ο εγκέφαλος μας - παρά το τι τείνουμε να πιστεύουμε- δεν σταματά να αλλάζει καθόλη τη διάρκεια της ζωής μας. Η ικανότητα αυτή ονομάζεται πλαστικότητα και όπως ακριβώς η πλαστελίνη μας επιτρέπει να αλλάζουμε συνεχώς το σχήμα της, έτσι και ο εγκέφαλος μας επιτρέπει με τους κατάλληλους ερεθισμούς να τον αναδιαμορφώσουμε και να του μάθουμε πώς να μαθαίνει. Από τις αρχές του 20ού αιώνα, αφού επετεύχθη η συμφωνία των Βιολόγων για την προέλευση του εμβρύου...
  • Η διερεύνηση των λειτουργιών που μας κάνουν ανθρώπους Συμφωνώντας με τον φιλόσοφο John Searle μπορώ να πω ότι το κρίσιμο ερώτημα που τίθεται με αυτό το σύντομο αφιέρωμα είναι: Πώς γίνεται ένας κόσμος που έχει δημιουργηθεί από απλά συστήματα όπως τα άτομα και τα μόρια- να παράγει νοητικές λειτουργίες, οι οποίες περιέχουν ορισμένα χαρακτηριστικά που φαίνεται να είναι ασυμβίβαστα με την υλική υπόσταση του σύμπαντος, χαρακτηριστικά όπως είναι η συνείδηση, η προθετικότητα, η υποκειμενικότητα, η νοητική αιτιότητα; Με άλλα λόγια, ποια είναι η σχέση του νου του ανθρώπου με το υπόλοιπο σύμπαν;
  • Πώς να αναπτύξετε τον εγκέφαλο σας - Πλαστικότητα εγκεφάλου. Ένα από τα πιο αναπάντεχα ευρήματα των νευροεπιστημόνων τα τελευταία χρόνια ήταν ότι οι νευρώνες σε ένα ενήλικο μυαλό δεν σταματούν ποτέ να αναπτύσσονται -λειτουργία γνωστή ως νευρογένεση — στη διάρκεια της ζωής μας. Το μυαλό μπορεί να μετασχηματίζεται, να αλλάζει ή να αναδιαρθρώνει τη δομή του, την ανατομία και τη φυσιολογία του, διαδικασία που αποκαλείται νευροπλαστική (neuroplasticity). «Η έννοια της πλαστικότητας» του εγκεφάλου, σύμφωνα με τον Ανδρέα Παπανικολάου, νευροεπιστήμονα του Πανεπιστήμιου του Τέξας, «αναφέρεται σε δυο συγγενή αλλά διακριτά φαινόμενα: το φαινόμενο της “λειτουργικής αναδιοργάνωσης” του εγκεφάλου και το φαινόμενο της "νευρογένεσης", δηλαδή της παραγωγής νέων νευρώνων — νέων νευρικών κυττάρων.
  • Ο άνθρωπος μπορεί να αλλάξει προσωπικότητά; Είμαι ο εγκέφαλός μου. Της δρ Λίζα Βάρβογλη (Ψυχολόγος, Νευροψυχολόγος) Αναδημοσίευση από "ΤΟ ΒΗΜΑ science"   Ο άνθρωπος μπορεί να αλλάξει την προσωπικότητά του, αλλά χρειάζεται σκληρή προσπάθεια 
  • Πλαστικότητα - Αλλάζει ο εγκέφαλός μας; Της δρ Λίζα Βάρβογλη (Ψυχολόγος, Νευροψυχολόγος). Αναδημοσίευση από "ΤΟ ΒΗΜΑ science"   Χωρίς φάρμακα ή χειρουργικές επεμβάσεις ο ανθρώπινος εγκέφαλος μπορεί να «αυτεπιδιορθωθεί» ή να αναδιοργανωθεί δημιουργώντας νέες συνδέσεις μεταξύ των νευρώνων του.